Monumentalna budowla to niezwykły kosmogram sprzed 3000 lat. Tu narodziły się elity Majów?
6 listopada 2025, 11:55W 2017 roku w dżungli przy granicy Meksyku z Gwatemalą archeolodzy odkryli monumentalną platformę ziemną sprzed 3000 lat. Ma ona 1400 metrów długości, 400 metrów szerokości i do 15 metrów wysokości. Platforma była budowana w latach 1000–800 p.n.e., setki lat przed rozkwitem w regionie cywilizacji Majów. To najstarsza monumentalna budowla na obszarze Majów i największa prehiszpańska struktura w regionie. Szybko okazało się, że wielka platforma to tylko część krajobrazu archeologicznego okolicy. Teraz zaś archeolodzy donieśli, że stanowisko Aguada Fénix tworzy wielki kosmogram o wymiarach 9x7,5 kilometra, w którym architektura i miejsca symboliczne są przedstawieniem kosmicznego porządku czasu i przestrzeni.
Drzewa doprowadziły do powstania rzek
23 sierpnia 2011, 16:53Pojawienie się w toku ewolucji i rozpowszechnienie drzewopodobnych roślin na zawsze zmieniło przed ok. 330 mln lat krajobrazy na całym świecie. I nie chodzi tu bynajmniej o ładne widoki, ale o ustabilizowanie dzięki długim korzeniom brzegów rzek. Wcześniej płynęły one swobodnie na dużych obszarach, tworząc płytkie rozlewiska (Nature Geoscience).
Rak płuc rozprzestrzenia się jak złożony namiot
28 listopada 2016, 10:43Brytyjsko-amerykański zespół odkrył, że komunikacja między dwoma białkami, z których jedno znajduje się w aparacie Golgiego, umożliwia zmianę kształtu i przerzutowanie komórek raka płuc. Naukowcy porównują to do wyjęcia śledzi i zapadnięcia namiotu, który może być w takiej postaci przeniesiony w inne miejsce.
W przestrzeni kosmicznej dochodzi do deformacji mózgu
14 stycznia 2026, 11:07Loty w kosmos są obciążające dla ludzkiego organizmu i wiążą się z licznymi zagrożeniami zdrowotnymi. Wiemy, że w warunkach mikrograwitacji dochodzi do utraty masy kostnej, osłabienia mięśni, serca czy rozwoju kamieni nerkowych. W ostatnich latach nauka donosiła, że pobyt poza Ziemią prowadzi do szybszego niszczenia czerwonych krwinek przez organizm, osłabienia wzroku, przy braku odpowiedniej grawitacji zmienia się kształt gałki ocznej, dochodzi do uszkodzenia komórek nerwowych. Teraz dowiadujemy się, że bez ziemskiej grawitacji mózg rozciąga się, zmienia kształt i się kurczy.
Niski głos pomaga kobietom zapamiętywać
13 września 2011, 09:50Niski tembr głosu nie tylko podoba się kobietom, ale i pomaga im zapamiętywać przedstawiane przez niego informacje. Zespół Davida Smitha z University of Aberdeen przeprowadził dwa eksperymenty, które po raz pierwszy pokazały, że męski głos jest istotny zarówno podczas wyboru partnera, jak i dla dokładności kobiecych wspomnień.
Nowe gatunki z kominów hydrotermalnych Oceanu Indyjskiego
16 grudnia 2016, 11:09Naukowcy z Uniwersytetu w Southampton odkryli na dnie Oceanu Indyjskiego 6 nowych gatunków zwierząt. Na unikatowe formy życia natrafiono wokół kominów hydrotermalnych w miejscu zwanym Longqi (dosł. Oddech Smoka), ok. 2 tys. km na południowy wschód od Madagaskaru.
Po raz pierwszy opisano kaszaloty zderzające się głowami
1 kwietnia 2026, 08:03Historia opowiadana przez marynarzy o kaszalocie, który – uderzając głową – zatopił statek wielorybniczy, zainspirowała Hermana Melville'a do napisania „Moby Dicka". Teraz naukowcy po raz pierwszy udokumentowali i opisali kaszaloty zderzające się celowo głowami.
Jaja żółwi bywają gorącoodporne
26 września 2011, 14:44Ocieplenie klimatu zagraża żółwiom, wpływając na ich rozmnażanie. Można jednak mówić, że pojawiło się światełko w tunelu, bo okazuje się, że jaja części żółwi zielonych (Chelonia mydas) są naturalnie gorącoodporne.
W Manchesterze uzyskano najściślej zawiązany węzeł molekularny
13 stycznia 2017, 11:08Na University of Manchester powstał najbardziej ściśnięty węzeł ze wszystkich dotychczas znanych. Uzyskanie takiej fizycznej struktury może doprowadzić do stworzenia nowej klasy zaawansowanych materiałów
Okres dzielący ciąże a ryzyko przedwczesnego porodu
3 czerwca 2006, 15:50Ważna informacja dla par planujących powiększenie rodziny: kobiety zachodzące w ciąże w krótkim lub długim czasie po sobie znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka przedwczesnego porodu i wydania na świat mniejszych dzieci z niską wagą urodzeniową.
